Otvoreni dan braunfilda u Nikšiću 

Otvoreni dan braunfilda održan je u srijedu, 12. juna 2024. godine, u prostorijama Inovaciono preduzetničkog centra Tehnopolis. Događaj je organizovan u okviru projekta „Reindustrijalizacija po principu ‘braunfild je bolji od grinfilda’ – ReInd-BBG”, koji finansira Evropska unija kroz Interreg Program Dunavskog regiona.

Otvoreni dan braunfilda okupio je učesnike iz različitih sektora, uključujući predstavnike Opštine Nikšić, Elektroprivrede Crne Gore (EPCG), Ministarstva evropskih poslova, Ministarstva finansija, predstavnike nevladinih organizacija, širu javnost i ostale zainteresovane strane. Događaj je započeo obilaskom Željezare, koja će poslužiti kao pilot lokacija za ovaj projekat.

Tokom obilaska Željezare, gospodin Draško Piljević, metalurški inženjer zaposlen u „EPCG-Željezara Nikšić”, upoznao je prisutne sa istorijskim značajem fabrike, njenim trenutnim stanjem i potencijalom za budući razvoj. Učesnici su stekli uvid u ključnu ulogu koju je lokacija igrala u industrijskom razvoju regiona. Zatim su dobili detaljan uvid u trenutno stanje objekta, posjetili ključne oblasti kao što su stare proizvodne zgrade, skladišta i infrastrukturu. Diskutovalo se o izazovima koje postavlja trenutno stanje lokacije, kao i o ekološkim aspektima koje treba riješiti. Istaknuta su potencijalna područja za preuređenje, sa predloženim projektima i mogućim upotrebama lokacije. Učesnici su pokazali veliko interesovanje za industrijsko nasleđe lokacije i njen potencijal za revitalizaciju.

Tokom okruglog stola, Nataša Bigović, menadžer projekta ReInd-BBG iz Opštine Nikšić, upoznala je javnost sa ciljevima ovog projekta. Izvršni direktor NVO Ozon, Aleksandar Perović, pridruženi partner Opštine Nikšić na ovom projektu, govorio je o pripremnim aktivnostima za izgradnju Centra za upravljanje otpadom, uključujući studiju predizvodljivosti koju će finansirati Svjetska banka. Treći panelista, Vera Mirković, član tima na projektu, iz Sekretarijata za prostorno planiranje i zaštitu životne sredine Opštine Nikšić, govorila je o kvalitetu vazduha u gradu. Moderator okruglog stola bila je Jelena Šipčić iz Elektroprivrede Crne Gore.

Projekat ima za cilj revitalizaciju postojećih braunfilda, odnosno neiskorišćenih, napuštenih i zapuštenih lokacija i objekata u industrijske, proizvodno orijentisane svrhe, čime bi se smanjila izgradnja novih industrijskih zona u grinfildima, odnosno izbjegla nova upotreba zemljišta, zatvaranje tla i dalji gubitak biodiverziteta u Dunavskom basenu.

Takve revitalizacije predstavljaju ogroman izazov za pogođene zajednice zbog njihove administrativne i upravljačke složenosti i zato što se moraju odvijati u kontekstu kružne i resursno efikasne ekonomije i ekoloških strategija regionalnog razvoja.

Revitalizacija degradiranog područja kroz reindustrijalizaciju ne samo da čuva grinfild lokacije, već je i prilika za opštine da podstaknu ekonomski i društveni prosperitet privlačenjem investicija Programa Dunavskog regiona, što dovodi do otvaranja novih radnih mjesta i nudi ljudima perspektivu u regionu.

Opština Nikšić će sve projektne aktivnosti implementirati u saradnji sa Elektroprivredom Crne Gore, koja je takođe jedan od ukupno šesnaest partnera iz osam zemalja Dunavskog regiona.

Ukupan budžet za Opštinu Nikšić iznosi 135.600,00 EUR, od čega je 80% iz EU fondova, a 20% učešće Opštine, dok je ukupan budžet za EPCG 133.100,00 EUR.