Na današnji dan
Švajcarsko-francuski filozof, pisac, politički teoretičar i samouki kompozitor iz doba prosvetiteljstva Žan Žak Ruso preminuo je drugog jula 1778. godine. Žan Žak Ruso je bio najuticajniji filozof prosvetiteljstva.
Ruso je rođen 1712. godine u izbjegličkoj porodici časovničara koja je živjela u Ženevi, a, iako je odgajen kao kalvinista, godine 1728. godine postao je katolik pod uticajem gospođe De Varen, njegove dobrotvorke i, kasnije, ljubavnice, koja je i sama bila preobraćena iz protestantskog pijetizma. Tokom godina provedenih sa njom Ruso je dovršio svoje nepotpuno obrazovanje čitanjem raznolikog štiva, uključujući dela Renea Dekarta, G. V. Lajbnica, Džona Loka, Bleza Paskala i drugih.
Svojim delima Ruso predstavlja preteču Francuske revolucije, a izvršio je uticaj i na Kanta, Fihtea, djelimično i na Hegela, kao i na romantičarsku književnost 19. vijeka.
Pored političke misli, bavio se i muzičkim komponovanjem i muzičkom teorijom, a učestvovao je i u izradi francuske Enciklopedije. Njegovo prvo djelo je “Rasprava o naukama i umjetnostima”, a zatim slijedi “Nova Eloiza” gdje zastupa prirodna prava srca i strasti čime je uticao na Šilera i Getea.
Njegovo djelo “Emil” koje govori o vaspitanju i pedagogiji je smatrano za kontroverzno. Zato je francuska vlada osudila njegov prvi deo i spalila ga. Najznačajnije djelo Žan-Žaka Rusoa je “Društveni ugovor ili o principima političkog prava” (Contrat social ou principes du droit politique, 1762. g.) gdje iznosi principe radikalne demokratije. Ovim djelom je inspirisao autore Deklaracije o pravima čovjeka i građanina. Takođe je napisao: “Ispovesti” (autobiografija), “Pisma Danbera”, “Pisma sa planine”, “Rasprava o porijeklu i osnovama nejednakosti među ljudima”, “Pigmalion”.
